Jak przebiega obowiązkowy 5-letni przegląd elektryczny lokalu użytkowego w 2026 roku?

Zaktualizowano: 02.02.2026
11

Brak ważnego protokołu z 5-letniego przeglądu instalacji elektrycznej to najprostsza droga do tego, aby ubezpieczyciel odmówił Ci wypłaty odszkodowania po pożarze, nawet jeśli zwarcie nie było Twoją winą. W 2026 roku, przy coraz większym stopniu cyfryzacji kontroli budynków i obowiązkowych wpisach do systemów takich jak c-KOB (Cyfrowa Książka Obiektu Budowlanego), ukrycie zaniedbań stało się praktycznie niemożliwe. My sprawdziliśmy, jak obecnie wygląda ten proces, ile realnie kosztuje i dlaczego "podbicie pieczątki" przez kolegę po fachu bez realnych pomiarów to dzisiaj proszenie się o ogromne kłopoty finansowe i prawne. Dowiesz się, jak przygotować swój lokal użytkowy do kontroli, aby nie płacić dwa razy za tę samą usługę.

Podstawa prawna i Twój obowiązek jako właściciela lub zarządcy

Zgodnie z polskim prawem budowlanym, każdy obiekt budowlany – w tym lokal użytkowy, sklep, biuro czy magazyn – musi przechodzić okresową kontrolę stanu technicznego instalacji elektrycznej przynajmniej raz na pięć lat. W 2026 roku przepisy są jeszcze bardziej rygorystyczne w kwestii dokumentowania tych działań. Jeśli prowadzisz działalność gospodarczą, to na Tobie spoczywa obowiązek dopilnowania terminów. Nie licz na to, że gmina czy zarządca budynku o wszystkim Ci przypomną – to Twój interes, by instalacja była bezpieczna dla pracowników i klientów.

Warto zaznaczyć, że przegląd 5-letni obejmuje nie tylko sprawdzenie stanu technicznego przewodów i osprzętu, ale także badanie oporności izolacji, ciągłości przewodów ochronnych oraz skuteczności ochrony przeciwporażeniowej. W lokalach użytkowych, gdzie obciążenie sieci jest zazwyczaj większe niż w mieszkaniach (serwery, klimatyzacja, maszyny produkcyjne), ryzyko degradacji izolacji postępuje szybciej. Analizujemy rynek i widzimy, że organy nadzoru coraz częściej weryfikują terminy przeglądów podczas rutynowych kontroli przeciwpożarowych.

Przegląd roczny a pięcioletni

Nie pomyl tych dwóch pojęć. Co roku musisz sprawdzać instalację gazową i przewody kominowe. Instalacja elektryczna w standardowych warunkach wymaga pełnej kontroli raz na 5 lat, chyba że lokal znajduje się w środowisku agresywnym (duża wilgoć, ryzyko wybuchu), wtedy okres ten skraca się nawet do roku.

Co dokładnie wchodzi w skład obowiązkowego przeglądu w 2026 roku?

Profesjonalny przegląd elektryczny to nie jest tylko rzut oka na tablicę rozdzielczą. To proces składający się z kilku etapów, które muszą zostać rzetelnie odnotowane w protokole. My rozbijamy ten proces na czynniki pierwsze, abyś wiedział, za co płacisz elektrykowi. Czasami otwarcie rozdzielnicy przypomina otwarcie puszki Pandory – zamiast nadziei, na dnie znajdujesz martwego pająka i stopiony bezpiecznik, ale lepiej dowiedzieć się o tym podczas przeglądu niż w trakcie awarii w godzinach szczytu sprzedaży.

Oględziny instalacji (Etap wizualny)

To pierwszy krok, podczas którego fachowiec sprawdza, czy osprzęt nie jest uszkodzony, czy gniazdka nie wypadają ze ścian i czy w rozdzielnicy nie widać śladów przegrzania (charakterystyczne zbrązowienia izolacji). Sprawdzane jest również, czy kable są prowadzone w sposób bezpieczny i czy nie ma prowizorycznych "przedłużaczy na stałe", które są plagą w polskich biurach.

Pomiary parametrów elektrycznych

To tutaj zaczyna się prawdziwa praca. Elektryk używa specjalistycznych mierników (np. Sonel MPI-540 lub urządzenia marki Metrel), aby sprawdzić wartości niewidoczne gołym okiem:

  • Pomiar rezystancji izolacji: Sprawdza, czy prąd nie "ucieka" bokiem przez uszkodzoną powłokę kabla. Norma to zazwyczaj minimum 0,5 MΩ przy napięciu pomiarowym 500V.
  • Badanie wyłączników różnicowoprądowych (RCD): To te małe przełączniki z przyciskiem "Test". Elektryk sprawdza, czy wyłączą one prąd w odpowiednim czasie (poniżej 300 ms) po wykryciu upływu, co ratuje życie przy dotknięciu obudowy pod napięciem.
  • Pomiar impedancji pętli zwarcia: Pozwala ustalić, czy w razie awarii bezpiecznik faktycznie zadziała wystarczająco szybko, zanim kable zaczną płonąć w ścianie.
  • Ciągłość przewodów ochronnych: Sprawdzenie, czy żółto-zielony kabel faktycznie jest połączony z ziemią.

UWAGA! Wyłączenie prądu jest niezbędne

Pamiętaj, że rzetelny pomiar rezystancji izolacji wymaga odłączenia napięcia w lokalu oraz wypięcia czułych urządzeń elektronicznych (komputery, kasy fiskalne). Jeśli elektryk twierdzi, że zrobi pełny przegląd 5-letni bez wyłączania prądu na ani jedną sekundę, prawdopodobnie oszukuje Cię w kwestii rzetelności pomiarów.

Ile kosztuje przegląd elektryczny lokalu użytkowego w 2026 roku?

Ceny usług elektrycznych w 2026 roku wzrosły w porównaniu do lat ubiegłych, co wynika głównie z kosztów certyfikacji, nowoczesnego sprzętu pomiarowego i wyższych stawek za roboczogodzinę specjalistów. Koszt przeglądu rzadko jest stały – zazwyczaj wylicza się go na podstawie liczby tzw. "punktów pomiarowych".

Za punkt pomiarowy uznaje się każde gniazdo, punkt oświetleniowy czy obwód w rozdzielnicy, który wymaga osobnego badania. My przeanalizowaliśmy aktualne cenniki i przedstawiamy uśrednione stawki dla typowych lokali:

Typ lokalu / Usługa Zakres pomiarów Średnia cena brutto
Mały lokal (do 40 m2) Do 15 punktów 450 – 700 PLN
Biuro / Sklep (ok. 100 m2) 30 – 50 punktów 900 – 1600 PLN
Lokal gastronomiczny Specyficzne urządzenia 1200 – 2500 PLN
Pojedynczy punkt Cena jednostkowa 18 – 35 PLN

Pamiętaj, że do powyższych kwot należy doliczyć koszt wystawienia protokołu (często wliczony w cenę przy większych zleceniach) oraz ewentualny dojazd. Jeśli Twój lokal jest naszpikowany elektroniką lub posiada własną rozdzielnię o skomplikowanej strukturze, cena może wzrosnąć o około 20-30%. Czy to dużo? Cóż, zaoszczędzenie tych kilkuset złotych może Cię kosztować kilkaset tysięcy w przypadku pożaru i braku wypłaty z polisy. Czy naprawdę chcesz ryzykować cały swój biznes dla ceny kolacji w dobrej restauracji?

Jak rozpoznać fachowca, a jak "drukarza" protokołów?

W branży funkcjonuje pojęcie "drukarza" – to osoba, która za symboliczną kwotę wystawia protokół "zza biurka", wpisując zmyślone wartości pomiarowe. W 2026 roku korzystanie z takich usług to stąpanie po bardzo cienkim lodzie. Nowoczesne systemy ubezpieczycieli potrafią zweryfikować, czy dany pomiar był fizycznie możliwy do wykonania w tak krótkim czasie lub czy dane urządzenie pomiarowe miało ważną legalizację.

01

Wymagane uprawnienia SEP

Osoba wykonująca przegląd musi posiadać ważne świadectwo kwalifikacyjne w zakresie eksploatacji (E). Jednak to nie wszystko! Protokół musi zostać podpisany lub zatwierdzony przez osobę z uprawnieniami dozoru (D). Często jest to ta sama osoba, ale sprawdź koniecznie, czy na pieczątce widnieją oba te zakresy.

02

Certyfikat wzorcowania miernika

Zapytaj elektryka o świadectwo wzorcowania jego miernika. Jest ono ważne zazwyczaj przez 12 miesięcy. Jeśli miernik nie jest regularnie sprawdzany w laboratorium, jego wyniki są prawnie nieważne. To tak, jakbyś mierzył temperaturę zepsutym termometrem – wynik może być dowolny.

03

Szczegółowość protokołu

Prawidłowy protokół powinien zawierać tabelę z wynikami dla każdego obwodu, szkic rozmieszczenia punktów, model i numer seryjny użytego miernika oraz jednoznaczne orzeczenie: "Instalacja nadaje się do eksploatacji" lub "Instalacja nie nadaje się do eksploatacji".

Ryzyka i konsekwencje zaniedbania przeglądu

Jeśli myślisz, że brak przeglądu to tylko "papierowy" problem, jesteś w błędzie. My analizujemy przypadki odmów odszkodowań i najczęstszym powodem jest właśnie brak aktualnych badań instalacji. Ale to nie jedyny problem. W 2026 roku kary administracyjne za brak przeglądów okresowych budynków mogą sięgać nawet 5000 PLN, nakładanych przez Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego.

Dodatkowo, jeśli w Twoim lokalu dojdzie do porażenia prądem pracownika lub klienta, a Ty nie masz ważnego przeglądu, wchodzisz na drogę karną. Prokurator bardzo szybko ustali, czy dopełniłeś obowiązku zapewnienia bezpiecznych warunków użytkowania lokalu. Czy Twoja polisa OC działalności pokryje takie roszczenia? W 99% przypadków nie, jeśli nie masz protokołu.

Masz 5 minut? Zrób prosty test samodzielnie

Zanim wezwiesz elektryka, przejdź się po lokalu i sprawdź, czy któreś gniazdko jest ciepłe w dotyku lub czy w okolicach rozdzielnicy nie czuć zapachu "pieczonego plastiku". To sygnały alarmowe, które świadczą o tym, że przegląd jest potrzebny "na wczoraj". Możesz też nacisnąć przycisk TEST w wyłączniku różnicowoprądowym – jeśli prąd nie zgaśnie natychmiast, Twoja instalacja jest niebezpieczna.

Jak przygotować lokal do wizyty elektryka, aby zaoszczędzić czas i pieniądze?

Elektryk liczy za swój czas. Jeśli przyjedzie i przez dwie godziny będzie czekał, aż Twoi pracownicy posprzątają towar zasłaniający rozdzielnicę, rachunek będzie wyższy. My radzimy, jak usprawnić ten proces:

  • Zapewnij swobodny dostęp do rozdzielnicy: Usuń szafki, kartony i kwiaty. Fachowiec musi mieć miejsce, aby otworzyć obudowę i swobodnie operować sondami.
  • Odsłoń gniazdka: Jeśli gniazdka są ukryte za biurkami lub regałami, spróbuj je udostępnić. Pomiar każdego gniazda jest niezbędny do pełnego protokołu.
  • Poinformuj o wyłączeniu prądu: Zaplanuj przegląd w godzinach najmniejszego ruchu lub przed otwarciem lokalu. Wyłączenie serwera bez uprzedzenia może być bardziej kosztowne niż sam przegląd.
  • Przygotuj poprzedni protokół: Jeśli go masz, ułatwi to elektrykowi identyfikację obwodów i pozwoli porównać wyniki (np. czy rezystancja izolacji nie pogorszyła się drastycznie od ostatniego razu).

Dlaczego ceny w 2026 roku są wyższe niż 5 lat temu?

Wielu właścicieli lokali jest zaskoczonych nowymi wycenami. Musimy jednak zrozumieć, że nowoczesny zestaw mierników klasy profesjonalnej kosztuje obecnie od 8 do 15 tysięcy złotych. Do tego dochodzą koszty obowiązkowego ubezpieczenia OC dla elektryków wykonujących pomiary oraz rosnące opłaty za dostęp do systemów cyfrowego raportowania. W 2026 roku standardem staje się również protokół w formie PDF z podpisem kwalifikowanym, co eliminuje ryzyko zgubienia papierowej wersji, ale wymaga od fachowca obsługi odpowiedniego oprogramowania.

Jeśli ktoś oferuje Ci przegląd całego lokalu za 150 PLN, zastanów się, jakiej jakości usługę otrzymasz. Za taką kwotę profesjonalista nie pokryje nawet kosztów dojazdu i amortyzacji sprzętu. Prawdopodobnie skończy się na wspomnianym "drukowaniu", które w razie problemów nie ma żadnej wartości prawnej.

Typowe błędy, które wykazują przeglądy w lokalach użytkowych

Z naszego doświadczenia wynika, że najczęstsze usterki to nie są spalone kable, ale drobne zaniedbania, które kumulują się przez lata:

  1. Brak ciągłości uziemienia w gniazdach: Ktoś wymienił gniazdko na nowe, ale nie podłączył żółto-zielonego przewodu. Urządzenie w I klasie ochronności (np. metalowy czajnik) staje się wtedy śmiertelną pułapką.
  2. Przeciążone obwody: Do jednego gniazdka podłączone są trzy listwy zasilające, a do nich ekspres do kawy, mikrofalówka i lodówka. Instalacja się grzeje, a izolacja kruszeje.
  3. Zmostkowane bezpieczniki: "Panie, ciągle wybijało, to założyłem większy". To najkrótsza droga do pożaru, bo kabel w ścianie staje się bezpiecznikiem.
  4. Zablokowane wyłączniki RCD: Kurz i brak regularnego testowania sprawiają, że mechanizm się zaciera. Wyłącznik wygląda na sprawny, ale nie zadziała, gdy będzie potrzebny.

Co jeśli instalacja nie przejdzie przeglądu?

Jeśli elektryk stwierdzi zagrożenie życia lub mienia, ma obowiązek wpisać to w protokół i wydać decyzję negatywną. W takiej sytuacji musisz niezwłocznie usunąć usterki. Pamiętaj, że protokół negatywny jest tak samo ważnym dokumentem jak pozytywny – informuje Cię o konieczności naprawy. Nie próbuj go chować do szuflady i szukać kogoś innego, kto "przymknie oko".

Czy można wykonać przegląd samodzielnie?

Odpowiedź brzmi: stanowczo nie. Nawet jeśli potrafisz wymienić żarówkę czy podłączyć gniazdko, prawo budowlane wymaga, aby przeglądu dokonała osoba z odpowiednimi kwalifikacjami potwierdzonymi przez państwową komisję (np. SEP). Wyniki Twoich pomiarów, nawet jeśli dysponowałbyś drogim miernikiem, nie mają żadnej mocy prawnej przed ubezpieczycielem, sądem czy inspekcją pracy. To jedna z tych usług, gdzie płacisz nie tylko za pracę, ale przede wszystkim za przejęcie odpowiedzialności przez eksperta.

Warto jednak być świadomym użytkownikiem. Gdy elektryk wykonuje pomiary, zapytaj go o stan swojej instalacji. Dobry fachowiec pokaże Ci na mierniku wartości i wyjaśni, co one oznaczają. To świetna lekcja bezpieczeństwa dla Ciebie i Twojego personelu.

Podsumowanie kosztów i zysków

Inwestycja w rzetelny 5-letni przegląd elektryczny to w skali miesiąca koszt rzędu 10-20 PLN (rozbijając kwotę 600-1200 PLN na 60 miesięcy). Czy to wysoka cena za święty spokój? Naszym zdaniem absolutnie nie. W 2026 roku, w dobie coraz bardziej restrykcyjnych kontroli, posiadanie aktualnego protokołu to podstawa funkcjonowania każdego profesjonalnego lokalu użytkowego. Nie czekaj do ostatniej chwili, aż wygaśnie poprzedni termin lub gdy poczujesz swąd spalenizny. Zadbaj o to już teraz, by Twój biznes mógł pracować bez zbędnych przerw i zagrożeń.

Ciekawostka: Inteligentne rozdzielnice

W nowoczesnych lokalach w 2026 roku coraz częściej montuje się rozdzielnice z modułami monitoringu energii (np. systemy oparte na protokole KNX lub prostsze liczniki Wi-Fi). Choć nie zwalniają one z obowiązku 5-letniego przeglądu, potrafią same wysłać powiadomienie na telefon o anomalii w sieci, co pozwala wezwać elektryka, zanim dojdzie do awarii wykrywalnej podczas przeglądu.

Pytania i odpowiedzi (FAQ)

Czy jako najemca lokalu muszę płacić za przegląd elektryczny?

To zależy od Twojej umowy najmu. Zazwyczaj obowiązek utrzymania obiektu w należytym stanie technicznym spoczywa na właścicielu, ale koszty konserwacji i okresowych przeglądów często są przerzucane na najemcę w ramach kosztów eksploatacyjnych. Jeśli umowa tego nie precyzuje, zazwyczaj to właściciel (wynajmujący) powinien zlecić i opłacić przegląd 5-letni jako element utrzymania substancji budynku.

Co się stanie, jeśli przegląd wykaże usterki, a ja ich nie naprawię?

W takim przypadku Twój protokół jest negatywny, co prawnie jest równoznaczne z brakiem przeglądu. W razie jakiegokolwiek zdarzenia losowego, ubezpieczyciel potraktuje to jako rażące zaniedbanie i odmówi wypłaty odszkodowania. Dodatkowo, jeśli usterka stwarza realne zagrożenie pożarowe, elektryk może być zobligowany do odłączenia zasilania lub zgłoszenia tego faktu do zarządcy budynku.

Czy przegląd 5-letni obejmuje też urządzenia AGD w lokalu (np. czajnik, ekspres)?

Standardowy przegląd instalacji obejmuje wszystko "do gniazdka". Badanie samych urządzeń podłączanych do sieci to osobna procedura (tzw. test PAT - Portable Appliance Testing). Chociaż nie jest on zawsze obowiązkowy w każdym typie lokalu, w miejscach pracy i lokalach gastronomicznych jest wysoce zalecany i często wymagany przez przepisy BHP, by zapewnić pełne bezpieczeństwo pracowników.

Czy protokół z przeglądu musi być w formie papierowej?

W 2026 roku forma cyfrowa (PDF) opatrzona kwalifikowanym podpisem elektronicznym jest w pełni równoważna z wersją papierową i coraz częściej preferowana. Ułatwia ona przesyłanie dokumentacji do ubezpieczyciela oraz wgranie jej do systemu Cyfrowej Książki Obiektu Budowlanego (c-KOB). Jeśli jednak wolisz tradycyjną formę, elektryk powinien wydać Ci wydrukowany dokument z odręcznymi podpisami i pieczątkami.

Jak długo trwa przegląd w lokalu o powierzchni ok. 50 m2?

Rzetelne wykonanie pomiarów w takim lokalu (ok. 15-20 punktów) wraz z oględzinami rozdzielnicy zajmuje wykwalifikowanemu specjaliście zazwyczaj od 2 do 3 godzin. Jeśli ktoś twierdzi, że "obskoczy" temat w 20 minut, to znaczy, że nie wykonuje on wszystkich wymaganych normami pomiarów, a jedynie pobieżnie sprawdza działanie gniazdek.

Warto wiedzieć, że brak odpowiedniej dokumentacji technicznej może stać się podstawą do odrzucenia roszczeń przez ubezpieczyciela w razie awarii lub pożaru. Przeczytaj więcej o tym, dlaczego grozi Ci odmowa wypłaty odszkodowania za brak 5-letniego przeglądu elektrycznego w lokalu użytkowym.

Opinie i dyskusja

Masz jakieś pytania lub cenne wskazówki, których nie ma w artykule? Każdy komentarz to pomoc dla całej społeczności!